Các loại thực phẩm dành cho người suy nhược cơ thể

Suy nhược cơ thể là tình trạng phổ biến khiến nhiều người cảm thấy mệt mỏi, thiếu năng lượng và giảm sức đề kháng. Để khắc phục, việc bổ sung các loại thực phẩm phù hợp đóng vai trò quan trọng, giúp cơ thể nhanh chóng phục hồi và lấy lại sự cân bằng. Theo quan điểm Đông y, thực phẩm không chỉ cung cấp dưỡng chất mà còn hỗ trợ điều hòa âm dương, bồi bổ khí huyết. Bài viết này được tham vấn bởi Bà Võ Ngọc Yến Nga – truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông với hơn 20 năm kinh nghiệm điều trị các vấn đề về bổ dưỡng. Dựa trên sự kết hợp giữa kiến thức y học cổ truyền và các nghiên cứu dinh dưỡng hiện đại, chúng tôi tập trung giới thiệu các loại thực phẩm dành cho người suy nhược cơ thể, giải thích rõ lý do chúng mang lại lợi ích cụ thể để bạn dễ dàng áp dụng vào bữa ăn hàng ngày.

Tiêu chuẩn lựa chọn thực phẩm giúp giảm suy nhược cơ thể

Khi chọn thực phẩm dành cho người suy nhược cơ thể, cần ưu tiên những loại dễ tiêu hóa, giàu dưỡng chất thiết yếu để hỗ trợ quá trình phục hồi mà không gây áp lực cho hệ tiêu hóa. Các tiêu chuẩn này dựa trên nguyên tắc cân bằng dinh dưỡng theo Đông y, giúp bổ khí huyết và tăng cường sinh lực, đồng thời phù hợp với khuyến nghị từ các tổ chức y tế uy tín như WHO về chế độ ăn cho người thiếu năng lượng.

• Bổ sung đầy đủ các nhóm chất với tỷ lệ cân bằng: Mỗi bữa ăn nên bao gồm protein, carbohydrate phức tạp, chất béo lành mạnh và vitamin, đặc biệt tăng cường protein cùng vitamin nhóm B để thúc đẩy chuyển hóa năng lượng. Ví dụ, protein giúp sửa chữa mô hỏng hóc do suy nhược, trong khi vitamin B1, B6 hỗ trợ hệ thần kinh, giảm cảm giác uể oải – theo nghiên cứu từ Tạp chí Dinh dưỡng Lâm sàng Mỹ, thiếu hụt nhóm B làm chậm phục hồi lên đến 30%.
• Uống đủ nước lọc, khoảng 1.5-2 lít mỗi ngày: Nước là yếu tố then chốt giúp vận chuyển dưỡng chất đến tế bào, hỗ trợ thải độc và giảm căng thẳng oxy hóa ở người suy nhược. Hạn chế đồ uống có cồn hoặc nước ngọt để tránh làm mất cân bằng điện giải, vì theo Đông y, “thủy” cần tinh khiết để dưỡng “khí”.
• Chọn nguồn thực phẩm sạch, chất lượng cao: Ưu tiên hữu cơ hoặc từ nguồn đáng tin cậy để tránh dư lượng hóa chất làm suy yếu thêm gan thận. Điều này đảm bảo dưỡng chất được hấp thụ tối ưu, giúp cơ thể nhanh chóng bồi bổ mà không gặp rủi ro tích tụ độc tố.
• Chế biến đơn giản như luộc, hấp thay vì chiên xào: Phương pháp này giữ nguyên dưỡng chất nhạy cảm với nhiệt cao, đồng thời dễ tiêu hóa cho dạ dày yếu. Ví dụ, hấp rau củ giúp giữ vitamin C – chất chống oxy hóa quan trọng để tăng đề kháng, theo hướng dẫn từ Hiệp hội Dinh dưỡng Việt Nam.

Ăn gì giúp giảm suy nhược cơ thể?

Để bổ sung năng lượng và tăng cường hệ miễn dịch, người suy nhược cơ thể nên ưu tiên các loại thực phẩm giàu protein, chất xơ và khoáng chất, giúp chuyển hóa dưỡng chất thành sức sống hàng ngày. Những lựa chọn này không chỉ dễ tìm mà còn phù hợp với lối sống bận rộn, mang lại hiệu quả rõ rệt sau 1-2 tuần nếu duy trì đều đặn.

• Cá béo như cá hồi, cá ngừ, cá saba: Loại cá này chứa omega-3 dồi dào cùng protein chất lượng cao, giúp giảm viêm và đẩy nhanh chuyển hóa năng lượng, giảm mệt mỏi kéo dài. Theo chuyên gia Đông y, cá béo bổ “thận tinh”, hỗ trợ phục hồi sau ốm nặng; một khẩu phần 100g cung cấp đến 20g protein, đủ cho nhu cầu hàng ngày của người lớn suy nhược.
• Ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt, yến mạch: Giàu chất xơ, magie và selen, chúng cải thiện đề kháng bằng cách ổn định đường huyết và chuyển hóa dưỡng chất thành năng lượng bền vững. Yến mạch đặc biệt tốt vì chứa beta-glucan, giúp giảm cholesterol và tăng sức bền – lý tưởng cho người hay chóng mặt do thiếu máu.
• Protein từ động vật như thịt gà, thịt heo nạc, thịt bò: Cung cấp axit amin thiết yếu để tái tạo cơ bắp và hồng cầu, với lượng khuyến nghị 0.8-1.3g/kg cân nặng. Kết hợp Đông y như hầm thịt bò với thỏ ty tử để tăng hấp thụ sắt, giúp bổ huyết hiệu quả mà không gây đầy hơi.
• Rau củ như súp lơ xanh, bắp cải, cà rốt, khoai lang: Nguồn vitamin A, C và kali phong phú, chúng hỗ trợ miễn dịch và cân bằng điện giải, giảm triệu chứng mệt mỏi. Chế biến hấp giữ nguyên dưỡng chất, ví dụ khoai lang cung cấp carbohydrate chậm giải phóng, duy trì năng lượng suốt 4-6 giờ.

Suy nhược cơ thể uống gì?

Bên cạnh ăn uống, đồ uống đóng vai trò hỗ trợ hydrat hóa và bổ sung dưỡng chất lỏng, giúp cơ thể dễ hấp thụ hơn khi hệ tiêu hóa yếu. Các lựa chọn dưới đây tập trung vào loại giàu chất chống oxy hóa và khoáng chất, theo nguyên tắc “dưỡng sinh” của Đông y để thanh nhiệt, an thần và bồi khí.

• Sữa tươi hoặc sữa chua: Chứa vitamin B, D và canxi, sữa dễ uống giúp bổ sung lợi khuẩn cho tiêu hóa, đẩy nhanh phục hồi ở người kén ăn. Một ly 200ml cung cấp 8g protein, hỗ trợ xây dựng cơ bắp mà không gây nặng bụng.
• Trà xanh: Với catechin và flavonoid, trà xanh chống oxy hóa mạnh, giảm stress và tăng tỉnh táo nhờ caffeine nhẹ. Uống 2-3 tách/ngày giúp cải thiện tâm trạng, nhưng tránh buổi tối để không ảnh hưởng giấc ngủ.
• Nước khoáng: Giàu canxi, magie và natri, loại nước này thúc đẩy trao đổi chất, bù khoáng mất do mồ hôi. Uống 1.5-2 lít giúp giảm tức ngực, theo khuyến nghị từ Bộ Y tế.
• Trà Đảng sâm đại táo: Kết hợp 30g đảng sâm, 15g hoàng kỳ, 9g đại táo sắc uống, hỗ trợ khí hư huyết hư, tăng năng lượng tự nhiên mà không gây nóng.
• Trà hoa cúc: Hương dịu nhẹ giúp thư giãn thần kinh, giảm lo âu và cải thiện giấc ngủ – lý tưởng cho suy nhược kèm mất ngủ.
• Trà gừng: Gừng ấm ap, hỗ trợ tiêu hóa và miễn dịch, giảm buồn nôn mệt mỏi, đặc biệt khi thời tiết lạnh.
• Trà kỷ tử: Bổ thận âm, giàu vitamin A và beta-carotene, cải thiện hormone và năng lượng lâu dài.
• Trà nụ tam thất: Chứa saponin giúp an thần, cải thiện tuần hoàn, giảm mất ngủ do suy nhược.
• Trà đông trùng hạ thảo: Bổ phế thận, chứa 17 axit amin để phục hồi sau kiệt sức, tăng sức bền rõ rệt.

Suy nhược cơ thể ăn trái cây gì?

Trái cây là nguồn dưỡng chất tự nhiên, dễ ăn và giàu enzyme hỗ trợ tiêu hóa, giúp người suy nhược nhanh chóng lấy lại sức sống. Chúng bổ sung vitamin nhanh chóng, theo Đông y là “quả vị” để dưỡng âm, tăng khí huyết mà không gây tăng cân.

• Nho: “Viên vitamin tự nhiên” với vitamin B, C, K và sắt, bổ máu cải thiện trí nhớ, cung cấp năng lượng tức thì cho não bộ.
• Trái cây họ cam quýt như cam, chanh: Hàm lượng vitamin C cao đẩy nhanh tổng hợp sắt, tăng đề kháng và tỉnh táo, thay thế nước ngọt hiệu quả.
• Táo: Giàu kali và chất xơ, ổn định tiêu hóa, tăng năng lượng; chế biến salad hoặc ép nước đa dạng khẩu vị.
• Đu đủ chín: Enzyme papain hỗ trợ tiêu hóa, vitamin C-E tăng đề kháng, cải thiện giấc ngủ và tinh thần.
• Chuối: Kali và vitamin B6 giảm mệt mỏi, ổn định tiêu hóa; 1-2 quả/ngày cải thiện sức khỏe rõ rệt.

Bên cạnh chế độ ăn giàu thực phẩm dành cho người suy nhược cơ thể, bạn có thể kết hợp sản phẩm Bát Tiên Bình Đông – thực phẩm bảo vệ sức khỏe từ thảo dược tự nhiên như đảng sâm, hoàng kỳ, đạt chuẩn GMP Bộ Y tế. Sản phẩm giúp bồi bổ khí huyết, giảm mệt mỏi, tăng đề kháng một cách an toàn, hỗ trợ bữa ăn hàng ngày để hiệu quả toàn diện hơn. Hãy tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi sử dụng để phù hợp thể trạng.

——————             

Tác giả: Bà Võ Ngọc Yến Nga, truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông, giàu kinh nghiệm điều trị các vấn đề về bổ dưỡng.

Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y tại Địa chỉ: 43/9 Mễ Cốc, Phường Phú Định, TP.HCM

(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Nguyễn Thành Hiếu – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.

—————————-
Nguồn tham khảo: Healthline, Hello Bacsi, Vinmec, Medlatec, Nhà thuốc Long Châu